Luchtvaartmaatschappij schrijft “buitengewone omstandigheden”: wat betekent dat antwoord?
In het kort
“Buitengewone omstandigheden” is een bewering, geen beslissing. De maatschappij moet zowel aantonen dat zo’n omstandigheid er was als dat de gevolgen met alle redelijke maatregelen niet te voorkomen waren (artikel 5 lid 3 van verordening 261/2004). Wat standhoudt, hangt af van wat de maatschappij feitelijk schrijft.
Door Airlate · Gepubliceerd · Bijgewerkt
Vertel over je vlucht en wat de maatschappij antwoordde, dan beoordelen we gratis of het beroep op buitengewone omstandigheden standhoudt.
Wat de maatschappij moet aantonen, en wat niet volstaat
Wat het begrip in het algemeen betekent, volgt uit de verordening zelf en uit de rechtspraak. Hier gaat het om het antwoord dat jij hebt gekregen.
Twee voorwaarden, beide bij de maatschappij. De maatschappij moet aantonen dat de gebeurtenis naar haar aard of oorsprong niet inherent is aan haar normale activiteit en buiten haar feitelijke controle valt (C-549/07, dictum punt 1), en dat de gevolgen toch niet te voorkomen waren met maatregelen die aan de situatie waren aangepast (C-549/07, punt 40 en 41). De uitzondering wordt strikt uitgelegd (C-549/07, punt 17 en 20).
Een woord is geen bewijs. “Technisch mankement” of “operationele redenen” noemt een categorie. De categorie zegt niets over welke gebeurtenis het was, hoe die juist jouw vlucht trof of wat de maatschappij deed.
| De maatschappij schrijft | Kan standhouden wanneer | Houdt zelden stand wanneer |
|---|---|---|
| Technisch mankement | De oorsprong ligt buiten de maatschappij, bijvoorbeeld een algemeen defect in het brandstofsysteem van de luchthaven als de luchthaven verantwoordelijk is voor het systeem (C-308/21). | Het is een gewoon defect aan het toestel, ook als het onverwacht kwam en bij het onderhoud niet werd opgemerkt (C-549/07, C-257/14). |
| Weer | Het weer verhinderde de vlucht (overweging 14) en de maatschappij toont aan hoe het juist jouw vlucht trof en dat de gevolgen niet te voorkomen waren. | De maatschappij noemt het weer alleen in algemene termen. Weer is op zich geen buitengewone omstandigheid (C-549/07, punt 21 en 22). |
| Beperkingen van de luchtverkeersleiding | Een besluit van het luchtverkeersbeheer betrof juist jouw vliegtuig op die dag (overweging 15). | De maatschappij kan geen besluit aanwijzen dat voor jouw toestel gold, of toont niet aan welk deel van de vertraging aan het besluit is toe te schrijven (C-315/15, punt 50-52). |
| Staking | Het zijn luchtverkeersleiders of luchthavenpersoneel die staken (C-28/20, punt 42). | Het eigen personeel van de maatschappij staakt. Dat is een interne gebeurtenis (C-28/20, punt 44). |
| Operationele redenen | De maatschappij kan een concrete externe gebeurtenis noemen achter die aanduiding. | Er wordt niets meer gezegd. Zo’n algemeen woord laat niet zien welke gebeurtenis het was of dat die buiten de controle van de maatschappij lag, wat de maatschappij moet aantonen (art. 5 lid 3). |
| Bemanningstekort of zieke bemanning | Het tekort ligt bij een andere partij, bijvoorbeeld het bagagepersoneel van de luchthaven, en de maatschappij toont haar maatregelen aan (C-405/23). | Het gaat om de eigen bemanning van de maatschappij. Ziekte en planning horen bij de normale bedrijfsvoering (C-156/22). |
| Veiligheidsredenen | Er is een concrete gebeurtenis, bijvoorbeeld een vogelaanvaring (C-315/15). | De maatschappij liet een veiligheidscontrole overdoen die al door een erkende deskundige was uitgevoerd (C-315/15), of noemt alleen “veiligheidsredenen” zonder enige concrete gebeurtenis. |
| Gevolg van een eerdere vlucht | Hetzelfde toestel werd eerder getroffen en er is een direct causaal verband met jouw vertraging (C-74/19). | De maatschappij verwijst alleen naar “eerder op de dag” of naar een ander toestel. |
| Luchthaven of luchtruim gesloten | De sluiting kwam door een externe gebeurtenis en de maatschappij had een redelijke tijdsbuffer ingepland (C-294/10). | De sluiting had geen betrekking op jouw vlucht, of de maatschappij toont niet aan welke maatregelen zij trof. |
Ook een echte buitengewone omstandigheid is maar het halve bewijs
Dat de gebeurtenis als buitengewoon geldt, beslist de zaak nog niet. De maatschappij moet daarna aantonen dat zij, zelfs met al het beschikbare personeel, materieel en financiële middelen, het gevolg kennelijk niet had kunnen voorkomen zonder onaanvaardbare offers (C-549/07, punt 41). En delen van een vertraging die de maatschappij zelf had kunnen voorkomen, worden niet afgetrokken (C-315/15, punt 50-52).
De formuleringen een voor een
“Technisch mankement.” Een veelgebruikte reden, en een die zelden op zichzelf volstaat. Een technisch probleem is niet buitengewoon, tenzij het voortkomt uit een gebeurtenis buiten de activiteit van de maatschappij, en dat de maatschappij de minimumeisen voor onderhoud naleefde, is niet genoeg (C-549/07).
“Weer” en “luchtverkeersleiding”. Beide staan in de overwegingen van de verordening, maar als voorbeeld. De maatschappij moet het verband met jouw vlucht aantonen. Een beperking van de luchtverkeersleiding kan zowel een vertraging als een vervolgvertraging geven, en de maatschappij moet aantonen welk deel aan het besluit is toe te schrijven. Lees meer in het artikel over de luchtverkeersleiding.
“Staking.” Het meest hangt af van wiens staking het is.
“Operationele redenen” en “personeelstekort”. Kunnen formuleringen zijn die niet zeggen welke gebeurtenis het was. Het loont te vragen wiens personeel het betreft en welke gebeurtenis het was.
“Eerdere vlucht” en “gesloten luchthaven”. Een eerdere vlucht kan meetellen, maar alleen bij een direct causaal verband en hetzelfde toestel.
Voorbeeld: drie woorden die niets bewijzen
Je landt vier uur te laat. Het antwoord zegt dat de vertraging het gevolg was van “operationele redenen buiten onze controle, wat buitengewone omstandigheden vormt”. Geen gebeurtenis, geen verband met jouw vlucht, geen maatregelen. Getoetst aan de voorwaarden van artikel 5 lid 3 heeft de maatschappij geen van beide vereisten aangetoond. Dat betekent niet dat compensatie vaststaat, maar wel dat het antwoord op zichzelf de zaak niet beslist.
Goed om te weten als de maatschappij zich op buitengewone omstandigheden beroept
- Bewaar het antwoord van de maatschappij in het origineel, met afzender en datum. De letterlijke bewoording is vaak het belangrijkste materiaal in de zaak.
- Een afwijzing neemt het recht op verzorging niet weg. Buitengewone omstandigheden kunnen de maatschappij ontheffen van de plicht om compensatie te betalen, maar niet van de plicht om verzorging te bieden (artikel 5 lid 1 onder b en artikel 9, C-12/11).
- De ILT-Luchtvaartautoriteit behandelt geen individuele compensatieverzoeken, maar kan wel maatregelen nemen tegen luchtvaartmaatschappijen die de wet overtreden. Een klacht of claim dien je eerst in bij de maatschappij zelf.
- Een zaak kan ook aan de rechter worden voorgelegd.
Wil je weten hoe het in zijn werk gaat?
We beoordelen kosteloos of je vlucht onder de regels kan vallen. Dien je een claim in en ga je akkoord met de voorwaarden, dan behandelt Airlate de claim handmatig.
Veelgestelde vragen
Nee. Het is een bewering die de maatschappij moet bewijzen, en de uitzondering wordt strikt uitgelegd (art. 5 lid 3, C-549/07). Of de maatschappij slaagt, hangt af van welke gebeurtenis het was en wat de maatschappij deed.
Buitengewone omstandigheden kunnen de maatschappij ontheffen van de plicht om compensatie te betalen, maar niet van de plicht om verzorging te bieden op grond van artikel 5 lid 1 onder b en artikel 9 (C-12/11, McDonagh tegen Ryanair).
Het deel dat het gevolg is van een buitengewone omstandigheid wordt afgetrokken, maar alleen als de maatschappij aantoont dat het niet te voorkomen was. Blijft er bij aankomst drie uur of meer over, dan kan compensatie aan de orde zijn (C-315/15).
Vertel over je vlucht en wat de maatschappij antwoordde, dan beoordelen we gratis of het beroep op buitengewone omstandigheden standhoudt.
Bronnen
- Verordening (EG) nr. 261/2004 van het Europees Parlement en de Raad van 11 februari 2004 (overwegingen 14 en 15 en artikel 5 lid 1 onder b en c, artikel 5 lid 3, artikel 7 lid 1 en artikel 9) · EUR-Lex · Verordening · geraadpleegd 2026-10-16
- Arrest in zaak C-549/07, Friederike Wallentin-Hermann tegen Alitalia – Linee Aeree Italiane SpA (vierde kamer, 22 december 2008) · EUR-Lex / Hof van Justitie van de EU · Rechtspraak · geraadpleegd 2026-10-01
- Arrest in zaak C-257/14, Corina van der Lans tegen Koninklijke Luchtvaart Maatschappij NV (negende kamer, 17 september 2015) · EUR-Lex / Hof van Justitie van de EU · Rechtspraak · geraadpleegd 2026-10-01
- Arrest in zaak C-315/15, Marcela Pešková en Jiří Peška tegen Travel Service a.s. (derde kamer, 4 mei 2017) · EUR-Lex / Hof van Justitie van de EU · Rechtspraak · geraadpleegd 2026-10-01
- Arrest in zaak C-28/20, Airhelp Ltd tegen Scandinavian Airlines System Denmark – Norway – Sweden (grote kamer, 23 maart 2021) · EUR-Lex / Hof van Justitie van de EU · Rechtspraak · geraadpleegd 2026-07-03
- Arrest in zaak C-74/19, LE tegen Transportes Aéreos Portugueses SA (vierde kamer, 11 juni 2020) · EUR-Lex / Hof van Justitie van de EU · Rechtspraak · geraadpleegd 2026-10-01
- Arrest in de gevoegde zaken C-156/22 tot en met C-158/22, TAP Portugal tegen flightright GmbH e.a. (derde kamer, 11 mei 2023) · EUR-Lex / Hof van Justitie van de EU · Rechtspraak · geraadpleegd 2026-10-01
- Arrest in zaak C-405/23, Touristic Aviation Services Ltd tegen Flightright GmbH (negende kamer, 16 mei 2024) · EUR-Lex / Hof van Justitie van de EU · Rechtspraak · geraadpleegd 2026-10-01
- Arrest in zaak C-308/21, KU, OP en GC tegen SATA International – Azores Airlines SA (achtste kamer, 7 juli 2022) · EUR-Lex / Hof van Justitie van de EU · Rechtspraak · geraadpleegd 2026-10-01
- Arrest in zaak C-294/10, Andrejs Eglītis en Edvards Ratnieks tegen Latvijas Republikas Ekonomikas ministrija (derde kamer, 12 mei 2011) · EUR-Lex / Hof van Justitie van de EU · Rechtspraak · geraadpleegd 2026-10-01
- Arrest in zaak C-12/11, Denise McDonagh tegen Ryanair Ltd (derde kamer, 31 januari 2013) · EUR-Lex / Hof van Justitie van de EU · Rechtspraak · geraadpleegd 2026-10-06
- Passagiersrechten luchtvaart (ILT-Luchtvaartautoriteit) · Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) · Toezichthouder · geraadpleegd 2026-10-15