Hoe lang kun je compensatie aanvragen voor een vertraagde vlucht?

Verordening (EG) nr. 261/2004 geeft je recht op compensatie bij langdurige vertraging, annulering en instapweigering, maar zegt niets over hoe lang je de tijd hebt om het geld te vorderen. De vraag kwam bij het Hof van Justitie terecht nadat een passagier van wie de vlucht van Shanghai naar Barcelona in december 2005 was geannuleerd, pas in februari 2009 een vordering tegen KLM had ingesteld, ruim drie jaar later.

De maatschappij voerde aan dat de vordering was verjaard na de tweejaarstermijn van de Verdragen van Warschau en Montreal. Daarin kreeg zij geen gelijk. In het arrest C-139/11 (Cuadrench Moré, 22 november 2012) oordeelde het Hof dat de termijnen voor het instellen van een vordering tot compensatie volgens de verordening worden bepaald door de verjaringsregels van elke lidstaat. De tweejaarstermijn van de verdragen geldt niet, omdat compensatie volgens verordening 261/2004 buiten hun toepassingsgebied valt.

Het Hof voegde eraan toe dat de nationale regels de EU-beginselen van doeltreffendheid en gelijkwaardigheid moeten respecteren. Verjaringsregels van een land mogen het uitoefenen van rechten uit het EU-recht dus niet buitensporig moeilijk maken, en ze mogen niet ongunstiger zijn dan de regels voor soortgelijke vorderingen naar nationaal recht.

In Nederland is de vraag onbeslist. Artikel 8:1835 BW bepaalt dat iedere vordering ter zake van een overeenkomst van luchtvervoer „vervalt” door verloop van twee jaren, te rekenen vanaf de dag na die van aankomst van het luchtvaartuig ter bestemming of de dag waarop het had moeten aankomen. Een vervaltermijn kan niet worden gestuit. De algemene bepalingen in artikel 3:307 en 3:310 BW kennen vijf jaar. Of artikel 8:1835 BW van toepassing is op vorderingen uit verordening 261/2004, is volgens onze bronnen niet beslist in een uitspraak die wij konden vinden, en ook niet welke van de termijnen in plaats daarvan geldt.

Het is daarom verstandig niet te wachten en voorzichtigheidshalve van de kortste termijn uit te gaan. Welk landsrecht van toepassing is, is bovendien niet altijd vanzelfsprekend. Tegenover een buitenlandse maatschappij kunnen de regels van een ander land gelden.

De ILT-Luchtvaartautoriteit (Inspectie Leefomgeving en Transport) behandelt geen individuele compensatieverzoeken. De passagier moet eerst bij de luchtvaartmaatschappij klagen of een claim indienen. Een schriftelijke claim bij de maatschappij is dus in elk geval de eerste stap, hoe de verjaringsvraag ook wordt beantwoord.

Verordening (EU) 2026/2202, die verordening 261/2004 wijzigt, is op 2 oktober 2026 gepubliceerd in het Publicatieblad van de EU. Volgens het nieuwe artikel 7 lid 9 moet een verzoek om compensatie volgens artikel 7 worden ingediend binnen negen maanden vanaf de daadwerkelijke vertrekdatum op het ticket, en de maatschappij moet binnen 30 kalenderdagen betalen of uitleggen waarom zij niet betaalt.

De verordening gaat pas gelden vanaf 23 oktober 2027 (artikel 3). Tot die tijd geldt de huidige regeling: geen EU-termijn, maar nationale regels.

De verordening bevat geen overgangsbepaling. Ze zegt wanneer ze van toepassing wordt, maar niet hoe de termijn van negen maanden moet worden behandeld voor vluchten die vóór 23 oktober 2027 zijn uitgevoerd. Of de termijn zulke claims wel raakt, en zo ja hoe, is een open juridische vraag die nu niet zeker te beantwoorden is.